LOADING...

Tirana - Albanija

Poslednja tajna Evrope

Znatiželja nas  vuče u zemlju koja je više od pola vijeka živjela u najdu-bljem mraku i siromaštvu što ga Evropa pamti, a koja u nama budi uglavnom negativne asocijacije, iako pri tome o njoj skoro ništa ne znamo.  Ovim našim izletom želimo da Vam pomognemo da se oslobo-dite predrasuda prema ovoj zemlji i prema ovim ljudima. Izlet počinje oko 7,00 časova ujutro i za nekih sat i četrdeset minuta stižemo iz Budve, preko Petrovca i Bara, do  Albanske granice, odnosno na granični, prijelaz „Sukobin“. Granica se relativno brzo pređe.  Albanski policajci su vrlo ljuba-zni i predusretljivi.   Poslije dvadesetak minuta vožnje od granice  nailazimo na  grad Skadar.

„Skadar na Bojani“,  jedan je od naj-starijih gradova na jugu Evrope ko-ga okružuju tri vode: Skadarsko je-zero, rijeke Bojana i Drim.  Istorija tvrđave Rozafa, koja dominira gra-dom, stara je preko dvije hiljade go-dina.  U Skadru ćemo napraviti kra-tku pauzu radi fotografisanja ispred džamije koja je najveća na Balkanu i šetnje po starom dijelu grada. U do-govoreno vrijeme nastavljamo put prema Tirani koja je udaljen od Skadra 98 km odnosno sat i trideset minuta vožnje dobrim putem. Čitavim putem  nailazimo   na  bunkere, koji su  razbacani svuda po zemlji kao pečurke poslije kiše. Kažu da je samo Enver Hoxha znao zasto su građeni,  čemu su služili i po kojoj su logici  raspoređivani. Statističari kažu da tih bunkera ima preko 700.000. Neposredno prije Tirane pravimo tzv. “bunker pauzu” gdje ćete imati priliku da se upoznate sa sa ovim čudnim građevinama izbliza, slikate se pored njih ili da u njih uđete.

Sinonim Tirane glavnog grada Albanije,  ustanovljenog 1614. go-dine,  kada je Sulejman Pasha Bargjini sagradio prvu džamiju,  ha-mam,  pekaru  i  otvorio  nekoliko radnji – jeste glavni trg, Skender-begov. Ovaj je,  prije nego što je dobio ime po kojem je uglavnom  poznat,  bio kršćanin  Gjerg  Kastriot iz Kruje. Centar Tirane liči na uza-vrelu  košnicu u kojoj svi voze oprezno, ali se ne  obaziru  previše na saobraćajne propise.  Naime,  do  prije  dvadesetak  godina,  u  Tirani su bila registrovana  tek  četiri  motorna vozila,  a danas, ovaj  moderan grad,  koji  je poslednjih godina duplirao broj stanovnika (procena je da u njemu živi oko 800.000 ljudi, a da je prosečna starost 28 godina),  ima  preko 250.000 automobila, od kojih ubedljivu većinu čine „mercedesi“ najrazli- čitijih godišta.  Uporedimo li današnji izgled Tirane, koja se intenzivno gradi, sa činjenicom da je Albanija  bila   izolovana  od  svijeta  pedeset  godina, može se reći da zemlja  orlova ipak  grabi  krupnim koracima  naprijed.

Napredak se najbolje može vidjeti u Tirani gdje je 2000-te godine, Edi Rama izabran za gradonačelnika. Taj bivši profesor likovne akademije se u trenutku svog izbora za grado-načelnika morao pozabaviti brojnim problemima grada koji je rastao bez ikakvog urbanističkog plana (deve-desetih godina prošlog vijeka se veliki broj ljudi doselio u sjeverni, siromašni dio Tirane). Gradska administracija se našla pred velikim iza-zovom: kako uljepšati grad sa ograničenim budžetskim sredstvima koja stoje na raspolaganju? Jedan od projekata je bio farbanje sivih fasada u šarenilo raskošnih boja, što je imalo jak simbolički značaj jer su siva pro- čelja zgrada sve više djelovala na raspoloženje ljudi. Dakle, nove obojene fasade nisu označavale samo promjene kozmetičke prirode već i volju za promjenom i kulturnim preporodom zemlje koja je dugo vremenima bila pod diktatorskim režimom, nakon čega je uslijedila i nestabilnost devede-setih godina.

Danas Tiranu zovu gradom vedrih boja ne samo zbog arhitekture nego i zbog njene živosti. Grad obiluje modernim kafićima i restoranima gdje se služe strana jela i pića ugla- vnom italijanska. Najpoznatiji caffe je svakako Sky Tower koji se nalazi na vrhu nebodera odakle na miru možete uživati u nezaboravnoj pano- rami Tirane i njene šire okoline za- hvaljujući mehanizmu koji polako okreće kupolu restorana. Ni oni željni šopinga neće ostati uskraćeni jer se u Tirani sve više otvara "brendiranih" prodavnica poput "Benetona", "Max Mare", "Women'secret "... Bilo kako bilo, kada se u dogovoreno vrijeme nadjemo radi povratka u Crnu Goru sigurni smo da ćete biti prepuni utisaka o ovoj zemlji - pozitivnih naravno i da ćete ponovo poželeti da posjetite Albaniju - jer ćete se uvjerili da nakon napu- štanja crnih hronika evropskih medija, negativni stereotipi o ovoj zemlji polako postaju stvar prošlosti, a Albanija ponovo postaje interesantna turistima, kao neotkriveni dio Evrope.